| NED | ENG
AAA

Diagnose slaapprobleem

Voor het stellen van de diagnose is naast het verhaal van de patiënt zelf, dat van de toeschouwer van belang. Met een uitgebreide beschrijving van het slaapprobleem (of soms een zelfgemaakte video-opname) helpt u de arts. Om na te gaan of er sprake is van een slaapstoornis beschikt Kempenhaeghe over een breed scala aan onderzoekmethoden. De arts bespreekt met u welke onderzoekmethode of combinatie hiervan het best bij u past. Ouders kunnen tijdens onderzoeken aanwezig zijn bij hun kind. 
Slaap-/waakkalender
Aan bijna alle patiënten verzoekt Kempenhaeghe om voorafgaand aan of direct na een (eerste) consult gedurende een aantal dagen een zogenoemde slaap/waakkalender in te vullen. Met deze slaap-/waakkalender reikt u de specialist belangrijke informatie over uw slaap aan. De slaap-/waakkalender maakt ook duidelijk hoe u zelf uw slaap- en waakpatroon ervaart. Elders op deze website vindt u meer informatie over de slaap-/waakkalender.
Slaapregistratie

De belangrijkste en meest toegepaste onderzoeksmethode is de slaapregistratie. Een EEG-onderzoek maakt hiervan altijd onderdeel uit. Een EEG registreert de hersenactiviteit. Afhankelijk van uw klachten worden ook de ademhaling, de beweging van armen en/of benen, de hartslag en geluid (snurken) geregistreerd. Afwijkende patronen daarin worden opgespoord, wat leidt tot een objectief inzicht in de verschillende slaap- en waakfases en in de kwaliteit van uw slaap.

Er zijn diverse vormen van slaapregistraties. Het ene onderzoek duurt korter dan het andere. Sommige onderzoeken vinden overdag plaats, andere ’s nachts. Tijdens sommige onderzoeken slaapt u, bij andere is het juist de bedoeling dat u wakker blijft. Voor slaapregistratie verblijft u in de regel een nacht in Kempenhaeghe.

Vaak is het nodig om uw gedragingen of bewegingen tijdens uw slaap te kunnen vaststellen en nader te beoordelen. Dan worden tijdens de slaapregistratie ook video-opnamen gemaakt.

Neuropsychologisch onderzoek
Aanhoudende cognitieve klachten (zoals problemen bij waarneming, aandacht, geheugen, oriëntatie, taalgebruik) kunnen aanleiding zijn voor neuropsychologisch onderzoek. (Neuro)psychologisch onderzoek bestaat bijvoorbeeld uit het beantwoorden van vragen, het oplossen van opdrachten, het meten van reactiesnelheid, geheugen- en leestesten.


 

Behandeling slaapprobleem

De meeste slaappatiënten komen naar Kempenhaeghe voor diagnostiek. Ze krijgen een behandeladvies mee. Soms start Kempenhaeghe ook de behandeling op. In algemene zin zijn er een aantal behandel- en begeleidingsvormen te noemen.

Slaaphygiëne
Nogal wat mensen die last hebben van slapeloosheid, blijken objectief gezien voldoende te slapen. Aandacht voor het subjectieve karakter van de slaapklacht, inzicht in het eigen slaapgedrag (met behulp van de slaap-/waakkalender) en het in acht nemen van zogenoemde slaaphygiënische adviezen (die soms een open deur lijken te zijn) zijn de eerste stappen naar een oplossing. Elders op deze website vindt u daarover meer informatie.
Medicijnen (of afbouw daarvan)

Als dat mogelijk is kiest Kempenhaeghe voor een niet-medicamenteuze behandeling en begeleiding van slaapproblemen. Dat geldt vooral voor mensen met slaapproblemen van zogenoemde psychofysiologische aard. Dat betekent dat er geen lichamelijke oorzaak is aan te wijzen voor het slaapprobleem. Behandeling en begeleiding zijn dan vooral gericht zijn op het afbouwen van medicijnen.

De slaapstoornis kan ook het gevolg zijn van een neurologische of andere lichamelijke oorzaak. Dan kunnen specifieke medicijnen soms helpen.

Cognitieve therapie
Voor wie kampt met slaapklachten waarvoor geen lichamelijke oorzaak is aan te wijzen, kan cognitieve gedragstherapie mogelijk helpen. Deze vorm van begeleiding is erop gericht (verkeerde) verwachtingen rond de slaap bij te stellen en ander slaapgedrag aan te leren.
CPAP-apparaat
Als u een slaapafhankelijke ademhalingsstoornis heeft (SAAS), dan kunt u aangewezen zijn op ademhalingsondersteunende apparatuur, zogenoemde CPAP-apparatuur. Via een ‘neusmasker’ wordt tijdens de slaap lucht met een continue overdruk toegediend om zodoende uw luchtwegen open te houden. U slaapt dan voortaan elke nacht met een CPAP-apparaat. In Kempenhaeghe begeleiden gespecialiseerde verpleegkundigen u in dit gewenningsproces. 

Verwijzing naar centrum voor slaapgeneeskunde

Een specialist uit een algemeen of academisch ziekenhuis – of soms een huisarts - kan u verwijzen naar het gespecialiseerd centrum voor slaapgeneeskunde van Kempenhaeghe. Verwijzing is aan de orde als:

  • er onduidelijkheid blijft bestaan over de oorzaak van de slaapproblemen
  • het niet lukt om de slaapproblemen onder controle te krijgen
  • een specialistische aanpak nodig is door de combinatie van slaapproblemen met andere problemen zoals een ontwikkelingstoornis, leerstoornis, gedragsproblemen, arbeidsproblemen of medische/psychiatrische aandoeningen
  • er behoefte is aan een second opinion

Elders op deze website vindt u de contactgegevens van de (poli)kliniek van Kempenhaeghe. Na ontvangst van de verwijsbrief nodigt Kempenhaeghe u uit voor een eerste consult.

Slaapprobleem
Een standaardnorm voor ‘goede gezonde slaap’ bestaat niet. Veel slaapklachten zijn terug te voeren op verkeerde verwachtingen, belevingen en gedrag. Slaapklachten zijn altijd subjectief. Zo kan de ene persoon vinden dat hij prima slaapt, terwijl een ander met een vergelijkbaar slaappatroon meent dat hij slecht slaapt. We spreken van een chronisch slaapprobleem als klachten minstens drie keer per week optreden en gepaard gaan met klachten zoals vermoeidheid, slaperigheid overdag, concentratieproblemen en prikkelbaarheid gedurende minstens drie maanden.

Maatwerk
Naar schatting heeft vijf tot zeven procent van de mensen in Nederland last van een chronisch slaapprobleem. Soms is het probleem zo gecompliceerd dat extra onderzoek en/of behandeling in een gespecialiseerd centrum voor slaapgeneeskunde nodig is. Het verschilt per patiënt of en hoe slaapproblemen en/of het gebruik van slaapmedicatie invloed hebben iemands functioneren. Elke patiënt vraagt dan ook om maatwerk.

Slaapgeneeskunde
Kenmerkend aan het centrum voor slaapgeneeskunde van Kempenhaeghe is dat er verschillende medisch specialismen beschikbaar zijn: neurologie, pulmonologie, psychiatrie, psychologie, kindergeneeskunde. Samen komen de specialisten tot een zo goed mogelijke diagnose van het slaapprobleem en de behandeling ervan.

Afhankelijk van hun vraagstelling doorlopen patiënten een ‘vast zorgprogramma’. Er zijn programma’s voor

  • volwassenen met overmatige slaperigheid overdag
  • volwassenen die kampen met bewegingsstoornissen tijdens de slaap
  • volwassenen met ademhalingsgerelateerde slaapproblemen
  • volwassenen met chronische slapeloosheid (insomnie)
  • voor kinderen met slaapproblemen
  • voor mensen met een verstandelijke beperking en slaapproblemen

Aan een zorgprogramma werkt een vast kernteam en onderzoeken worden binnen een vastgesteld tijdspad ingepland. U als patiënt, uw verwijzer en eventueel andere betrokkenen vernemen op een eenduidige wijze de resultaten van onderzoek. Zo beschikt iedereen over dezelfde informatie.