Epilepsie behandeling

De meeste mensen met epilepsie slikken medicijnen, zogenoemde anti-epileptica. Kempenhaeghe heeft veel kennis over toepassing van medicijnen en hun bijwerkingen. Helaas zijn niet alle patiënten te helpen met (een combinatie van) medicijnen. Kempenhaeghe bekijkt dan welke behandelmethoden mogelijk meer effect hebben. Kempenhaeghe werkt bij het toepassen hiervan nauw samen met academische ziekenhuizen.

Behandelmethoden epilepsie

Medicijnen: anti-epileptica

Behandeling met medicijnen is meestal langdurig: meerdere jaren tot soms een leven lang. De medicijnen onderdrukken de aanvallen, ze genezen de epilepsie niet. Op grond van de soort aanvallen en de vorm van epilepsie kiest de neuroloog een medicijn. In principe is dat het middel met de minste bijwerkingen. Wanneer dit niet effectief blijkt, wordt een ander middel of een combinatie van middelen geprobeerd.

Lukt het niet om het juiste medicijn of een combinatie te bepalen, dan kan Kempenhaeghe als in epilepsie gespecialiseerde instelling mogelijk helpen. Kempenhaeghe heeft veel kennis over (combinaties van) medicijnen en hun bijwerkingen. Ook verricht Kempenhaeghe wetenschappelijk onderzoek hiernaar.

Hersenoperatie: epilepsiechirurgie

Epilepsiechirurgie, een hersenoperatie, heeft als doel patiënten aanvalsvrij te maken. Patiënten komen in aanmerking voor epilepsiechirurgie als:

ze met medicijnen aanvallen houden die hun leven ernstig beïnvloeden
de aanvallen afkomstig zijn van één gebied in de hersenen
dit gebied - de epilepsiehaard - te verwijderen is zonder dat de operatie tot aanzienlijke schade leidt zoals verlamming, spraak- of geheugenverlies.

Het mogelijke effect van de operatie moet dus opwegen tegen de risico’s. De hersenoperatie wordt uitgevoerd in een academisch ziekenhuis. Kempenhaeghe vervult een essentiële rol in de selectie van patiënten voor epilepsiechirurgie, in de voorbereiding van een patiënt op een operatie en in de nazorg. Om te beoordelen of een operatie een behandelmogelijkheid is, verricht Kempenhaeghe onderzoek zoals de aanvalsregistratie (EEG-onderzoek met videomonitoring), MRI-onderzoek en neuropsychologisch onderzoek. De voor- en nadelen en risico’s van de operatie bespreekt Kempenhaeghe uitgebreid met de patiënt. Per jaar ondergaan in Nederland ongeveer 70 mensen een hersenoperatie. Kempenhaeghe doet wetenschappelijk onderzoek naar de aanpak en het effect van epilepsiechirurgie. Folder epilepsiechirurgie. Er is ook een folder over het nazorgtraject.

Intracerebrale registratie

De kansen van slagen van epilepsiechirurgie zijn de laatste jaren toegenomen en verbeteren nog steeds dankzij doorlopende verbetering en vernieuwing van de methoden die worden ingezet om te onderzoeken of een operatie mogelijk is. Intercerebrale registratie is zo'n geavanceerde vorm van EEG-registratie. De elektroden worden in plaats van op het hoofd, in het brein ingebracht. De EEG-registratie levert zo meer informatie op over de epilepsiehaard. Neuroloog Albert Colon en patientje Britt vertellen erover in de video.

Ketogeen dieet

Klik op de foto voor meer foto's

Het ketogeen dieet wordt toegepast bij:

(jonge) kinderen met een complexe vorm van epilepsie
die niet met medicijnen kan worden behandeld
en waarbij epilepsiechirurgie niet mogelijk is.

Het principe van het dieet berust op een vetrijke voeding met weinig koolhydraten en een normale hoeveelheid eiwitten. Het lichaam mist de koolhydraten en zoekt dan een andere energiebron. Het lichaam schakelt over op vetverbranding. Hierbij komen ketogene stoffen vrij. Deze stoffen kunnen bijdragen aan het verminderen van aanvallen. Regelmatig moeten de ketonen in de urine worden gemeten.

Kempenhaeghe past het zogenoemde MCT-dieet toe. Hierbij krijgt het kind naast een uitgekiend dieet van normale voedingsmiddelen een speciale vetemulsie. Het toepassen van het ketogeen dieet vraagt om motivatie, doorzettingsvermogen en discipline. De diëtist begeleidt ouders en kinderen intensief om te leren creatief met het dieet om te gaan. Voor kinderen die ook anti-epileptica gebruiken, kunnen de medicijnen misschien worden afgebouwd of aangepast. Folder ketogeen dieet.

Om kinderen en hun ouders te helpen met het dieet, werkt Kempenhaeghe aan een speciale website www.ketogeenmenu.nl. Hierop staat per dag een compleet dagmenu dat voldoet aan de strenge eisen van het ketogeen dieet. Bovendien doet Kempenhaeghe wetenschappelijk onderzoek naar het effect van het ketogeen dieet. Oproep

Nervus Vagus Stimulatie

Klik op de foto voor een impressie

Nervus Vagus Stimulatie (NVS) is een behandeling die wordt toegepast om epileptische aanvallen te onderdrukken als medicijnen onvoldoende helpen en een hersenoperatie niet mogelijk is. Zowel kinderen als volwassenen kunnen op deze manier worden behandeld. Bij ongeveer 30% van de patiënten treedt vermindering van de aanvallen op. Bijwerkingen zijn gering.

De nervus vagus is een belangrijke zenuw in de hals die de hersenen met andere delen van het lichaam verbindt. Het prikkelen (stimuleren) van deze zenuw kan epileptische aanvallen verminderen. Tijdens een operatie wordt een klein apparaatje (stimulator) aangebracht direct onder de huid of onder de borstspier. Deze wordt via een elektrode verbonden met de zenuw. De stimulator kan op afstand worden ingesteld om op bepaalde momenten een prikkel te geven.

Wereldwijd worden momenteel zo’n 60.000 mensen behandeld met een stimulator. In Nederland zijn er ruim 700 patiënten. Kempenhaeghe speelt een rol in de selectie van patiënten voor NVS. De plaatsing van de stimulator wordt uitgevoerd door een (academisch) ziekenhuis met de bevoegdheid en de expertise om NVS stimulatoren te implanteren. De afstelling van de stimulator vindt plaats in Kempenhaeghe. Daarnaast wordt binnen Kempenhaeghe wetenschappelijk onderzoek naar effecten en werkingsmechanismen van Nervus Vagus Stimulatie. Folder Nervus Vagus Stimulatie.

Informatie over NVS via de Epilepsie Vereniging Nederland
Internationale website over NVS-therapie

Deep Brain Stimulation

DBS

Deep Brain Stimulation (DBS) is in Nederland een voor epilepsie nieuwe behandelmethode. Bij andere hersenaandoeningen zoals bijvoorbeeld de ziekte van Parkinson wordt DBS al langer toegepast. Bij DBS wordt gebruik gemaakt van een neurostimulator, een soort pacemaker, die in het lichaam wordt ingebracht en vervolgens onderhuids met geleidingsdraadjes wordt verbonden met de hersenen. De stimulator wordt enkele weken na de implantatie ingesteld. Het vinden van de beste instelling met het meeste resultaat kan enige tijd duren. Bij DBS-therapie wordt geen hersenweefsel verwijderd. Als de behandeling niet werkt of niet goed wordt verdragen, kan het DBS-systeem worden uitgezet of in zijn geheel worden verwijderd. DBS-therapie wordt meestal samen met anti-epileptische medicatie toegepast.

DBS kan een behandelmethode zijn voor patiënten met epilepsie bij wie medicatie onvoldoende resultaat oplevert en voor wie epilepsiechirurgie geen optie is gebleken. Patienten die mogelijk in aanmerking komen, doorlopen een uitgebreid vooronderzoek in Kempenhaeghe. DBS wordt in Nederland voor epilepsie vooralsnog enkel toegepast binnen het samenwerkingsverband tussen Kempenhaeghe en Maastricht Universitair Medisch Centrum (MUMC).